‎های ‎ تأثیر دیسک های نوری بر پایگاه های اطلاعاتی درون خطی^*

نوشته: کارول تنوپیر

ترجمه: مجتبی اسدی

دانشجوی دکتری کتابداری و اطلاع‎رسانی

 

کلیدواژه‎ها

پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی    دیسک‎های نوری     منابع اطلاعاتی   نظام‎های بازیابی اطلاعات          نظام‎های کاوش اطلاعات

 

چکیده

در دهة 1970 که پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی رواج یافتند پیش‎بینی می‎شد که به زودی جایگزین منابع چاپی شوند. با ظهور دیسک‎های نوری این تصور پیش آمد که آن‎ها نیز به نوبة خود هم جای منابع چاپی و هم پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی را بگیرند. با وجود این| در حال حاضر هر سه رسانه در کنار هم به موجودیت خود ادامه می‎دهند. مهم‎ترین استفاده‎کنندگان از دیسک‎های نوری| کتابخانه‎های دانشگاهی هستند. در حالی که کتابخانه‎های تخصصی استفاده از پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی را ترجیح می‎دهند. میزان استفاده از آن دسته از پایگاه‎های اطلاعاتی که معادل‎هایشان بر روی دیسک‎های نوری ارائه می‎شود رو به کاهش نهاده است. در این میان خط‎مشی و نگرش کتابداران که به عنوان واسطه| انجام کاوش در پایگاه‎های اطلاعاتی را برای بهره‎گیران به عهده دارند – نقش مهمی در میزان تأثیر دیسک‎های نوری بر پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی دارد.

با ظهور پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی ⁽¹⁾ در دهة 1970 واژة "جایگزینی" رواج یافت و اعتقاد عمومی بر این بود که آن‎ها به زودی جایگزین منابع چاپی خواهند شد. ناشران نمایه‎نامه‎ها و چکیده‎نامه‎های چاپی از این واهمه داشنند که مشترکین این منابع به آنان پشت کنند و به پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی روی آورند.

بر خلاف این نظر| منابع چاپی همچنان منبع اصلی درآمد ناشران بود (و هست) و درآمد سالانه قابل پیش‎بینی و ثابتی را نصیب آنها می‎کند. خدمات جدید پایگاه‎های اطلاعاتی درون‎خطی ماه به ماه تغییر می‎کند و تنها از طریق تداوم رواج خدمات است که به استفاده‎کنندگان یادآوری می‎شود ارتباط درون خطی خود را حفظ کنند. منافع ]حاصل از فروش اطلاعات[ با کارگزاران درون‎خطی تقسیم می‎شود و به تدریج دسترسی مستقیم به مشتریان کاهش می‎یابد.

به نظر می‎رسد که منابع درون‎خطی هرگز نتوانسته‎اند اثر عمده‎ای بر اثر استفاده از منابع چاپی بگذارند. پایگاه درون‎خطی راه بازارهای جدید و استفاده‎کنندگان جدیدی را گشودند که هیچگاه مشترک منابع چاپی نبوده‎اند. به علاوه کتابخانه‎ها عموماً به اشتراک منابع چاپی برای آن دسته از علاقه‎مندانی که مایل بودند از آن‎ها استفاده کنند| در کنار کاوش درون خطی با واسطه ⁽²⁾ | ادامه دادند. مدت زیادی است که این رسانه‎های متفاوت در کنار هم و در کمال آرامش به کار گرفته می‎شوند؛ ولی میزان درآمد پایگاه‎های درون خطی به طور ثابت رو به افزایش است.

جایگزینی دیسک‎های نوری

ظهور دیسک‎های نوری یک بار دیگر واژة "جایگزینی" را بر سر زبان‎ها انداخت؛ اما این بار ترس از این بود که آن‎ها جایگزین پایگاه‎های درون خطی بشوند. منابع دیسک نوری از این نظر که درآمد ثابت سالانه‎ای را نصیب ناشران می‎کنند و خریداران تنها باید یک بار در سال آن‎ها را خریداری کنند بسیار شبیه منابع چاپی هستند. اکنون که ناشران به درآمدهای درون خطی در کنار منابع چاپی خو کرده‎اند| گروهی از این بیم دارند که دیسک‎های نوری به زودی جایگزین هر دو روش درون خطی و چاپی بشوند. گروهی دیگر انتظار دارند که آشنایی بیش‎تر مشتریان با دیسک‎های نوری| موجبات عرضة بیش‎تر خدمات درون‎خطی را فراهم سازد. البته سیستم های بزرگ درون خطی| بقای خود را در گرو تداوم و افزایش استفادة عمومی از آن‎ها می‎دانند و دریافته‎اند که باید مزایای دسترسی درون‎خطی را در برابر دیسک‎های نوری تقویت نمود.

 

کتابخانه‎های عالی علمی

اولین و بزرگ‎ترین استفاده‎کنندگان از دیسک‎های نوری را کتابخانه‎های علمی ⁽³⁾ تشکیل می‎دهند که بسیاری از آن‎ها دارای عناوین بسیاری از این دیسک‎های نوری و ایستگاه‎های کاری⁽⁴⁾ زیادی برای بهره‎گیری از آن‎ها هستند. این گروه از کتابخانه‎ها مدت‎ها است که اغلب به کمک واسطه و گاهی نیز از طریق بهره‎گیری نهایی از پایگاه‎های اطلاعاتی درون‎خطی استفاده کرده‎اند.

بهره‎گیری از پایگاه‎های اطلاعاتی دیسک نوری| بر خلاف دسترسی درون‎خطی| مستلزم یک سرمایه‎گذاری اولیة هنگفت است (مثلاً میانگین هزینة یک پایگاه اطلاعاتی کتابشناختی در حدود 1200 دلار در سال است). ^]1[ به دلیل محدودیت بودجه| بهتر است فقط آن دسته از دیسک‎های نوری که بیشترین استفاده را دارند خریداری شوند. یکی از راه‎های تشخیص دیسک‎هایی که بیش‎ترین استفاده را دارند| ملاحظة آمار کاوش‎های درون خطی| و سپس خرید نگارش دیسک فشردة آن پایگاه‎های اطلاعاتی است که بیش‎ترین استفاده را دارند. (البته در صورتی که آن پایگاه‎ها روی دیسک‎های نوری نیز عرضه شده باشند).

عجیب نیست که بنابر گزارش بسیاری از کتابخانه‎های عالی علمی| کاوش درون خطی کاهش شدیدی یافته است. زیرا این کتابخانه‎ها به خرید پایگاه‎های اطلاعاتی دیسک نوری همچون Medline| Psychological Abstracts| ERIC روی آورده‎اند؛ یعنی پایگاه‎هایی که قبلاً بیش‎ترین استفاده را در کاوش‎های درون‎خطی داشته‎اند. گاهی از این کاهش استقبال می‎شود؛ زیرا کاوش درون خطی با واسطه| وقت کتابداران را می‎گیرد| غالباً فقط برای کسانی ممکن است که توان پرداخت هزینه‎های آن را دارند| و ضمناً چنان سطحی از خدمات تحقیقاتی را ارائه می‎کند که از سایر خدمات کتابخانه‎های عالی علمی فراتر می‎رود.

کاوش در دیسک‎های نوری باعث رونق بیش‎تر تحقیق در میان دانشجویان و اعضای هیئت علمی می‎شود| بسیار آشکار و عینی است| و معمولاً هیچ هزینه‎ای برای استفاده‎کنندگان ندارد. به درست یا غلط| با وجود نمایه‎های موجود بر روی دیسک‎های نوری| کتابداران برخی از کتابخانه‎های عالی علمی امکان یافته‎اند که نقش واسطه‎ای خود را کنار بگذارند ]و بهره‎گیران نهایی را وادار کنند تا خود به تنهایی از آن‎ها استفاده نمایند[ . در کتابخانه‎هایی که در آن‎ها| کاوش درون خطی توسط بهره‎گیر نهایی صورت می‎گیرد| انتقال از شکل درون خطی به دیسک نوری امکان کاوش نامحدود با بهای ثابت را ممکن می‎سازد؛ هر چند پایگاه‎های اطلاعاتی کم‎تر و قدیمی‎تر قابل دسترسی خواهند بود.

 

 

نگاهی به تگزاس و هاوایی

از زمان شروع به استفادة گسترده از دیسک‎های نوری در دانشگاه A&M تگزاس| آمارهایی گردآوری شده است. به گفتة "ویکی اندرز" ⁽⁵⁾ رییس "خدمات خودکار بازاریابی": "استفاده از پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی (که معادل‎هایشان بر روی دیسک‎های نوری ارائه می‎شود) تنها  تا 3 ماه بعد از عرضة دیسک‎های نوری روبه کاهش نهاد. پایگاه‎های اطلاعاتی Psyc  Info| Agricola| Ericهمواره در زمرة 10 پایگاه اطلاعاتی عمده‎ای بودند که دسترسی به آن‎ها به روش کاوش درون خطی| هم با واسطه و هم توسط خود بهره‎گیران نهایی صورت می‎گرفت. در حال حاضر تنها پایگاه اطلاعاتی Agricola در ردة چهارم از جمع ده پایگاهی قرار دارد که کاوش ]درون خطی[ با واسطه در آن‎ها انجام می‎گیرد. در میان پایگاه‎های اطلاعاتی که کاوش آن‎ها توسط خود بهره‎گیران نهایی صورت می‎گیرد Agricola مقام هجدهم| Info Psyc مقام نوزدهم| و ERIC مقام بیست و دوم را دارند." ^]2[

بخشی از کاهش مستمر در استفاده از پایگاه‎های اطلاعای درون خطی عمدی بوده است. "اندرز"مطلب را به این صورت عنوان می‎کند: "ما بر میزان کسب و کار خود در پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی اثر می‎گذاریم"| زیرا در دانشگاه A&M تگزاس "برای پرهیز از پرداخت دوبارة هزینه اطلاعات تکراری| استفادة درون خطی از پایگاه‎های اطلاعاتی که بر روی دیسک‎های نوری موجودند| فعالانه جلوگیری کرده‎ایم. ما این کار را با حذف یارانه‎ای که قبلاً برای این کار می‎پرداختیم| به انجام رسانده‎ایم... برای استفادة هر چه بیش‎تر از امکانات مالی خود| از نظر اقتصادی عاقلانه خواهد بود اگر اعضای کتابخانه را آموزش دهیم که به جای پرداخت هزینه‎های اتصال و چاپ داده‎های مشابهی که در محیط درون‎خطی عرضه می‎شوند| از پایگاه‎های اطلاعاتی دیسک فشرده که قبلاً هزینه آن را پرداخته‎ایم استفاده کنند."

در حال حاضر| کاوش درون خطی با واسطه در پایگاه‎های اطلاعاتی گران‎قیمت‎تر| یا هنگامی که کاوش در دیسک‎های نوری به نتیجه مطلوب نرسد انجام می‎گیرد؛ به همین دلیل نیز میانگین هزینة کاوش درون خطی با واسطه افزایش یافته است. اعضای هیئت علمی و کارکنان دانشگاهی هنوز کاوش درون خطی با واسطه را ترجیح می‎دهند؛ دانشجویان بالاتر از کارشناسی همچنان تمایل دارند که کاوش درون خطی در پایگاه‎های اطلاعاتی BRS/After Dark یا Knowledge Index را خودشان انجام دهند؛ ولی دانشجویان کارشناسی از دیسک‎های نوری طرفداری بسیار می‎کنند. آنان قبلاً نیز کم‎تر از روش درون خطی استفاده می‎کرده‎اند| ولی اکنون – به نظر "اندرز" –"جای پای محکمی در این میان یافته‎اند".

در "بخش علوم انسانی/ اجتماعی" کتابخانه دانشگاه هاوایی| از زمان روی آوردن به استفادة گسترده از دیسک‎های نوری| کاوش درون خطی رو به کاهش نهاد. تعداد کاوش‎های درون‎خطی با واسطه از میانگین ماهانه 56 مورد در ده ماهة بین مه 1998 تا فوریة 1989| به ماهانه 11 مورد در ده ماهة اول سال 1990 کاهش یافته است. در همین مدت| تعداد کاوش بر روی دیسک‎های نوری جهش چشمگیری داشته است. در این دانشگاه روزانه به طور متوسط 166 کاوش در منابع علوم انسانی و اجتماعی بر روی دیسک‎های نوری انجام می‎گیرد. کتابداران مرجع دانشگاه هاوایی آگاهانه از تبلیغ خدمات کاوش درون خطی با واسطه خودداری می‎کنند و هرگز به بهره‎گیران نهایی کاوش درون خطی را پیشنهاد نمی‎کنند. آنان در کار با دیسک‎های نوری کاملاً احساس راحتی می‎کنند| هر چند این سیاست به افزایش فراوان حجم سؤالات مرجع و درخواست فزاینده برای  راهنمایی از کتابداران مرجع منجر شده است.

سایر کتابخانه‎های عالی علمی نیز گرایش‎های مشابهی را گزارش می‎کنند. "کنت استیت" ⁽⁶⁾ در "مطالعه موردی: دسترسی عمومی به دیسکهای نوری"^]3[ در کتابخانه‎ها| به بررسی تجربیات تعداد از کتابخانه‎ها در این زمینه می‎پردازند و چنین گزارش می‎کند که: "به طور کلی| تعداد کاوش‎های درون خطی با واسطه در حدود 30 درصد کاهش یافته است." این کاهش در مورد پایگاه‎های اطلاعاتی ERIC و  Psyc Info – که رایج‎ترین پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی به شمار می‎روند – از زمانی که بر روی دیسک‎های نوری عرضه شده‎اند| کاملاً چشمگیر است. کاوش درون خطی Vanderbilt در طی دو سال 58 درصد کاهش یافته است. مؤسسات دیگری از قبیل: کارنگی ملون⁽⁷⁾ | دانشگاه ایالتی "ارگن" ⁽⁸⁾| و دانشگاه "کرنل" ⁽⁹⁾ نیز وضعیت مشابهی را گزارش کرده‎اند.

به طوری که از موارد گزارش شده از دانشگاه A&M تگزاس و دانشگاه هاوایی بر می‎‎‎آید| خط مشی‎ها و نگرش کتابداران نقش مهمی در میزان تأثیر استفاده از دیسک‎های نوری بر روش درون خطی دارد. اگر کتابداران دیسک‎های نوری را جایگزین مناسبی برای کاوش درون خطی بدانند| ممکن است عملاً چنین شود. در غیر این صورت| هم کاوش در دیسک‎های نوری و هم کاوش‎های درون خطی تشویق می‎شوند و به یک نسبت انجام می‎گیرد.

به گزارش دانشسرای "بوستن" ⁽¹⁰⁾ | از زمانی که دیسک‎های نوری به مجموعة آن‎ها اضافه شده| کاوش درون خطی با واسطه 8/16 درصد کاهش یافته است؛ اما از آنجا که کاوش مراجع در حدود 44 درصد افزایش داشته| به طور کلی می‎توان گفت که استفادة درون خطی در آن جا افزایش یافته است.

هنگامی که کتابخانة پزشکی بیمارستان "جیمزا هالی" ⁽¹¹⁾ | دیسک‎های نوری را به مجموعه خود افزود همچنان به خدمات مجانی کاوش با واسطه در Medline ادامه داد و دریافت "که اگر عامل هزینه برای اعضای بی‎اهمیت باشد| تعداد کاوش‎های درون خطی اساساً تغییری نخواهد کرد. اما اگرچه تعداد کاوش‎هایی که در آن‎ها کتابدار نقش واسطه را بازی می‎کند کاهش نیافته... تعداد کاوش بهره‎گیران نهایی در دیسک‎های نوری افزایش چشمگیری یافته است." ^]4[ تحقیقات دانشگاه "براک" ⁽¹²⁾ به این نتیجه رسید که اگرچه کاوش‎های با واسطه در پایگاه‎های اطلاعاتی که بر روی دیسک‎های نوری در دسترس هستند کاهش یافته| کاوش درون خطی در سایر پایگاه‎ها افزایش یافته است.

 

تأثیر کلی

آیا دیسک‎های نوری بر استفادة درون خطی تأثیر کلی داشته یا خیر؟

بیشترین حجم استفاده از پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی را کتابخانه‎های سازمان‎ها داشته‎اند نه کتابخانه‎های عالی علمی. در کتابخانه‎های سازمان‎ها استفاده از دیسک‎های نوری از گستردگی چندانی برخوردار نیست. کتابداران ویژه⁽¹³⁾ تمایل به استفاده از پایگاه‎های اطلاعاتی متنوع‎تر| در طیف گسترده‎تری از سیستم‎های درون خطی دارند. در این گونه کتابخانه‎ها معمولاً تعداد متقاضیان هر پایگاه اطلاعاتی خاص آن قدر کم است که خرید گستردة دیسک‎های نوری را از نظر صرفه‎مندی توجیه نمی‎کند. برای این کتابخانه‎ها| روزآمد بودن و بازیابی متن کامل منابع از اهمیت فراوانی برخوردار است؛ بنابراین اکثر آن‎ها نمی‎توانند دیسک‎های نوری را جایگزین پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی نمایند.

"شاخص‎های بازار اطلاعات" ویراستة خانم "مارتا ویلیامز" به طور مرتب آمارهایی را دربارة استفادة از کتابخانه‎ها و مراکز اطلاع‎رسانی ایالات متحده جمع‎آوری می‎کند. ^]5[

آخرین آمارها نشان می‎دهد که استفاده از خدمات درون خطی هنوز هم رو به افزایش است. "استفاده از پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی در سیستم‎های عمدة آمریکایی که پایگاه‎های اطلاعاتی متنی را ارائه می‎کنند از 750000 کاوش در سال 1974 به 13 میلیون در سال 1984| 3/28 میلیون در سال 1988| و 3/31 میلیون کاوش در سال 1989 افزایش یافته است. (آخرین اطلاعات موجود| مربوط به سال 1989 می‎باشد.)

با این وجود| دیسک نوری کم‎کم بر برخی بازارهای مربوط به تعدادی از پایگاه‎های اطلاعاتی اثر می‎گذارد. به نظر خانم "ویلیامز" "توسعه و توزیع پایگاه‎های اطلاعاتی دیسک نوری باعث افزایش گستردة استفاده از پایگاه‎های اطلاعاتی ماشین‎خوان در دانشگاه‎ها و دانشسراها شده است| یعنی در جایی که هزینه همواره مانعی بر سر راه دستیابی به اطلاعات به شمار می‎رفته. در عین حال| این امر کاوش درون خطی آن دسته از پایگاه‎هایی را که بر روی دیسک‎های نوری عرضه شده‎اند کاهش می‎دهد."

به گفتة "ویلیامز"| داده‎های او چنین نتیجه می‎دهد که استفادة درون خطی از "برخی پایگاه‎ها کاهش شدیدی یافته| که ERIC مهم‎ترین آن‎ها است. در حال حاضر دیسک نوری تأثیر زیادی بر استفادة درون خطی از پایگاه‎های اطلاعاتی دارد| ولی تولیدکنندگان اهمیتی به این موضوع نمی‎دهند؛ آنان هنوز هم درآمد فزاینده‎ای دارند و باز هم دارند به سوی رسانه‎های دیگر روی می‎آورند."

بنا به گزارش "دیالوگ" ⁽¹⁴⁾ استفادة درون خطی از پایگاه‎های اطلاعاتی همچنان رو به افزایش است و کاهشی در این رشد به وجود نیامده است. به نظر “لیبی ترودل“⁽¹⁵⁾ مدیر فروش این مؤسسه: "در برخی موارد| دیسک نوری باعث گسترش استفاده از خدمات درون خطی می‎شود| زیرا بهره‎گیران را از وجود منابع مرجع الکترونیکی آگاه می‎کند. البته مواردی از جایگزینی مشاهده شده – مثلاً در چند سایت مشتری از پایگاه اطلاعاتی ERIC| ولی این مسئله عمومیت ندارد. به طور کلی می‎توان گفت که رسانه‎های جدید برای این صنعت ]= اطلاع‎رسانی[ مفیدند."

"شرکت دسترسی به اطلاعات^{(16) "}(IAC) که بسیاری از پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی و دیسک ‎نوری را تولید می‎کند در گزارش خود آورده است: "نمودار ]استفاده[ از پایگاه‎های اطلاعاتی" هم پایگاه‎های درون خطی و هم دیسک نوری رو به افزایش است. "درآمدهای درون خطی یقیناً در حال افزایش است. ]ظهور دیسک‎های نوری[ هیچ تأثیری بر بازار سنتی پایگاه‎های اطلاعاتی درون خطی ما که کتابخانه‎های سازمانی هستند نداشته است؛ ولی در کتابخانه‎های عالی علمی استفاده‎های درون خطی اندکی کاهش یافته. در عوض| اکنون این کتابخانه‎ها کاوش‎های درون خطی تخصصی‎تری را انجام می‎دهند." "موریه گلدشتاین" ⁽¹⁷⁾  رییس مؤسسة IAC در "نشست آنلاین 90" در نوامبر 1990 پیش‎بینی کرد که "تعداد بهره‎گیران از داده‎های دیسک نوری و درون خطی همچنان افزایش خواهد یافت؛ این صنعت تاکنون شتاب کندی داشته| ولی به سرعت به سوی مقصد نهایی خود یعنی کاربرد جهانی اطلاعات الکترونیکی پیش می‎رویم."

از سیستم‎های درون خطی برای ]دریافت اطلاعات[ روزآمد و نیز دسترسی به خدمات سنتی مبتنی بر متن استفاده خواهد شد؛ دیسک‎های نوری امکانات جانبی سازگارتر و بیش‎تری همچون ترکیب متن کامل با انواع دیگر داده‎ها| تصاویر و میانجی‎های بهتر را فراهم خواهند آورد. در زمینة طراحی محصولات ]اطلاعاتی[| نوآوریهای زیادی بر روی دیسک‎های نوری صورت خواهد گرفت| زیرا تولیدکنندگان پایگاه‎های اطلاعاتی در کار بر روی دیسک نوری مجبور نیستند خود را با خواست یک کارگزار بزرگ درون خطی سازگار نمایند.

وجود دیسک‎های نوری باعث می‎شود که کارگزاران درون خطی در برخی از خط مشی‎های خود بازنگری کنند. "گلدشتاین" می‎گوید: "در چند ماه اخیر بیش از سال‎های گذشته| اخباری از کارگزاران دربارة قراردادهای استفادة نامحدود با قیمت ثابت شنیده است."

پذیرش مشتاقانة دیسک‎های نوری از سوی کتابخانه‎های عمومی و علمی نشان داده است که فروش اطلاعات به این روش| بازار خاص خود را یافته است". بی‎میلی کارگزاران درون خطی در توجه به چنین ساختارهای قیمت‎گذاری خلاقانه| یا به بهبود ابتکارآمیز محصولاتشان را می‎توان تا حدی از عوامل موفقیت روزافزون دیسک‎های نوری به شمار آورد.

 

پی‎نوشت‎ها

1.     Online Databases

2.     mediated online search.

3.     academic libraries.

4.     workstations

5.     Vicki Anders.

6.     Kent State.

7.     Carnegie Mellon

8.     Oregon

9.     Cornell.

10.  Boston College.

11.  James-A. Haley veterans Hospital

12.  Brock

13.  special librarians.

14.  Dialog.

15.  Libby Trudell.

16.  Information Access Company.

17.  Morrie Goldsteine.

منابع

[1]. Nicholls| Paul 1990. CD-ROM TOOLKIT. Online Inc.

[2]. Anders| Vicki "1990 The wiley laser Disk Service at Evans Library| Texas A&M University"| in Public Access CD-ROM in Libraries: Case Studies. Meckler| p. 191-197; Anders| Vicki| 1998 "Online vs. CD-ROM: The impact of CD-ROM Databases upon a large online searching program"| Online| Nov. p. 24-32.

[3]. Stewart| Linda & others| eds 1990. Public Access CD-ROMS in Libraries: Case Studies. Mecker.

[4]. Bernal| Nancy E.& Iris A. Renner 1990| "CD-ROM MEDLINE’S impact on Mediated online searches when patron cost is not a variable" Laser disk Professional| Mar. p. 25 - 27.

[5]. Williams| Martha E. 1991| Information market indicators. q. IMI; Some data is summarized in william’s preface to Computer Readable Databases: A Directory and Data Sourcebook. ed. Gale.

 

 

 

 

تجمیع شناسنامه کامپیوتر جمع آوری خودکار فروش کاشی مساجد ایجاد شناسنامه تجهیزات کاشی مسجدی هلپ دسک سازمانی هلپ دسک IT Help Desk کاشی سنتی ایرانی مدیریت تجهیزات IT مدیریت تجهیزات آی تی کارتابل درخواست ها کارتابل درخواست های IT جمع آوری خودکار نرم افزارها جمع آوری سیستم های شرکت جمع آوری سیستم های سازمان تجمیع اطلاعات تجمیع اطلاعات IT تجمیع کامپیوترها مدیریت IT سیستم جمع آوری شناسنامه کامپیوتر سیستم مدیریت کلان IT سیستم مدیریت فنآوری اطلاعات ابزار مدیران IT ابزار مدیران فنآوری اطلاعات سامانه تجمیع خودکار شناسنامه جمع آوری سیستم کامپیوتر